110. ROCZNICA URODZIN BOHDANA PASZKOWSKIEGO (1916–2000)
110 lat temu urodził się w Lublinie Bohdan Paszkowski, wychowanek prof. Janusza Groszkowskiego, twórca polskiej szkoły technologii elektronowej, koordynator i organizator badań z zakresu elektroniki w Polsce, jego prace nad lampami mikrofalowymi, laserami, technologią półprzewodników dały podstawy krajowemu przemysłowi elektronicznemu i mikroelektronicznemu. Profesor w Politechnice Warszawskiej, dyrektor Instytutu Technologii Elektronowej PAN, członek rzeczywisty PAN, doctor honoris causa WAT, członek honorowy SEP i prezes SEP w latach 1987-1990, członek IEEE, studiował na Wydziale Elektrycznym Politechniki Warszawskiej. Uprawiał turystykę, lekkoatletykę i tenis.
Bohdan Paszkowski urodził się 28 marca 1916 r. w Lublinie w rodzinie Jana urzędnika i Stefanii z Bakanowskich. Po ukończeniu gimnazjum rozpoczął w 1933 r. studia na Wydziale Matematyki i Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego oraz na Wydziale Elektrycznym Politechniki Warszawskiej (dyplom inżyniera elektryka na Politechnice Warszawskiej uzyskał dopiero w 1946 r., kończąc studia przerwane przez II wojnę światową). Jednocześnie w czasie studiów pracował jako technik-kreślarz w Instytucie Metalurgii i Metaloznawstwa Politechniki Warszawskiej kierowanym przez prof. Jana Czochralskiego, gdzie skonstruował aparat do badań metali na ściskanie. Następnie pracował w Państwowych Zakładach Tele- i Radiotechnicznych.
Podczas II wojny światowej pracował w Lubelskim Związku Elektryfikacyjnym. Po 1944 r. objął stanowisko naczelnika Wydziału Urządzeń Radiokomunikacyjnych w Ministerstwie Poczt i Telegrafów, gdzie organizował system łączności radiowej.
W latach 1945-1953 pracował w Państwowym Instytucie Telekomunikacyjnym, kierował tam pracami nad lampami elektronowymi, w tym mikrofalowymi oraz techniką wysokiej próżni.
Dyplom inżyniera uzyskał w 1946 r. w Politechnice Warszawskiej pod kierunkiem prof. Janusza Groszkowskiego. Rozpoczął pracę pod jego kierunkiem w Katedrze Radiotechniki PW. Tam kolejno awansował jako: asystent, adiunkt, zastępca profesora i docent. W 1960 r. został profesorem nadzwyczajnym, a zwyczajnym w 1969 r. W 1963 r. utworzył Katedrę Przyrządów Elektronowych, kierując nią do 1970 r. Później był dyrektorem Instytutu Fizyki PW od 1978 r. aż do przejścia na emeryturę. Wychował liczne grono inżynierów i naukowców, z których wielu odegrało ważną rolę w polskim przemyśle elektronicznym.
Paszkowski był członkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk i pełnił liczne funkcje w jej strukturach oraz w instytucjach naukowych i przemysłowych. Kierował m.in. Instytutem Technologii Elektronowej PAN (1966-1973), który odegrał kluczową rolę w rozwoju krajowej technologii półprzewodników. Przewodził wielu radom naukowym.
Jego dorobek naukowy obejmuje ponad 150 publikacji oraz 10 książek i monografii wydanych w kraju i za granicą. Był inicjatorem powstania czasopisma „Electron Technology” i aktywnym członkiem wielu organizacji naukowych, w tym IEEE i SPIE (The International Society for Optical Engineering).
Do jego najważniejszych osiągnięć należą prace nad lampami elektronowymi i mikrofalowymi, konstrukcja pierwszego w Polsce magnetronu impulsowego, rozwój technologii półprzewodników, laserów oraz urządzeń optoelektronicznych. W późniejszym okresie zajmował się także światłowodami i optyką zintegrowaną.
Był również aktywnym działaczem Stowarzyszenia Elektryków Polskich, którego został prezesem w latach 1987-1990 i Członkiem Honorowym. Za swoją działalność naukową i społeczną otrzymał liczne nagrody i odznaczenia państwowe oraz tytuł doktora honoris causa Wojskowej Akademii Technicznej (1968).
Był zamiłowanym turystą i sportowcem. Zmarł 13 sierpnia 2000 r., jest pochowany na Cmentarzu Powązkowskim.
Przygotowała Pracownia Historyczna SEP
na podstawie:
- Białkiewicz Z., Bohdan Paszkowski, „Spektrum” nr 8-9, 2004, s. 30;
- Profesor Bohdan Paszkowski - nowo wybrany prezes SEP. „Energetyka” nr 10, 1987;
- Grzybowski J., Pozostała pamięć – wspomnienie o profesorze Bohdanie Paszkowskim, „Spektrum” nr 8-9, 2000; s. 12.
- Pac R., Profesor Bohdan Paszkowski (1916-2000), „Przegląd Telekomunikacyjny” nr 1, 2001, s. 66.

